ලෝක සිතියමේ ඉරි ඇඳ බෙදා වෙන් කළ දේශසීමා ගැන අපි නිතර කතා කරමු. ඉරානය සහ ඊශ්රායලය අතර පවතින උණුසුම්කාරී තත්ත්වය ගැන අද මුළු ලෝකයම පසුවන්නේ දැඩි අවධානයෙන්. පුවත්වල “මිසයිල ප්රහාර”, “ප්රතිප්රහාර” සහ “ආරක්ෂක වියදම්” ගැන සංඛ්යාලේඛන වැගිරෙද්දී, ඒ සංඛ්යාලේඛන වලට යටින් වැළලී යන අහිංසක මිනිස් ජීවිත ගැන කතා කරන්නට කාලය එළඹ ඇත.
මිය යන්නේ ‘සතුරන්’ නොව ‘මිනිසුන්’ ය
යුද්ධයකදී මිය යන්නේ හුදෙක් සෙබළුන් හෝ සතුරන් පමණක් නොවේ. ඒ මිය යන්නේ යමෙකුගේ ආදරණීය පියෙකි, තවත් අයෙකුගේ එකම පුතෙකි, නැතිනම් අනාගතය ගැන දහසක් හීන මැවූ තරුණයෙකි.
ඉරානයේ ටෙහෙරාන් නුවර වීදියක බියෙන් ගැහෙන හදවතත්, ඊශ්රායලයේ ටෙල් අවිව් නුවර බංකරයක් තුළ සැඟවී සිටින දරුවෙකුගේ බියත් අතර කිසිදු වෙනසක් නැත. බෝම්බ හඬට තැතිගන්නා දරුවෙකුට ඒ බෝම්බය කාගේද යන්න වැදගත් නැත. ඔවුන්ට දැනෙන්නේ මරණයේ බිය සහ අනාරක්ෂිත බව පමණි.
කඳුළට ජාතියක් නැත
ආගම, ජාතිය හෝ දේශපාලන මතවාදය කුමක් වුවත්, තමන්ගේ ආදරණීයයන් අහිමි වූ කල වැගිරෙන කඳුළේ රසායනික සංයුතිය එකමය. යුද්ධය විසින් ඉතිරි කරන්නේ ජයග්රහණ නොව, බිඳුණු පවුල් සහ හුදකලා වූ මව්වරුන් පමණි. එක පැත්තක ජයග්රහණයේ සටන් පාඨ කියවෙද්දී, අනෙක් පැත්තේ ඇසෙන්නේ මළගෙයක විලාපයයි. අවාසනාවකට, මේ විලාපය දේශසීමා දෙපසටම පොදුය.
”යුද්ධය ප්රකාශ කරන්නේ මහලු මිනිසුන් වුවත්, සටන් කර මිය යා යුත්තේ තරුණයන් ය.” –
හර්බට් හූවර්
අපට අවශ්ය සාමය මිස ජයග්රහණය නොවේ
අද ලෝකයට අවශ්යව ඇත්තේ තවත් එක් අධිරාජ්යයක් හෝ බලවත් රාජ්යයක් නොවේ. අද ලෝකයට අවශ්යව ඇත්තේ තම දරුවාට බියක් නැතිව පාසල් යැවිය හැකි, හෙට දවසේ ජීවත් විය හැකි බවට සහතිකයක් ඇති සාමකාමී ලෝකයකි.
ඉරාන හෝ වේවා ඊශ්රායල හෝ වේවා, සාමාන්ය මිනිසාට අවශ්ය වන්නේ දේශපාලන පළිගැනීම් නොව තම පවුල සමඟ සතුටින් ජීවත් වීමට ඇති අයිතියයි.
යුද්ධයකදී අවසාන වශයෙන් ජයග්රහණය කරන්නේ ආයුධ වෙළෙන්දන් පමණි. මිනිස්කම සැමවිටම පරාජය වේ. අපි පක්ෂග්රාහී වී එක් පැත්තකට හෝ තවත් පැත්තකට අත්පොළසන් දීමට පෙර මොහොතකට සිතමු; ඒ වැගිරෙන්නේ තවත් එක් මනුෂ්ය ජීවිතයක් බව.
දේශසීමා වලට එහා ගිය මනුෂ්යත්වය අගය කරන ලෝකයක් වෙනුවෙන් අපි ප්රාර්ථනා කරමු. මක්නිසාද යත්, අවසානයේ අප සැවොම මේ කුඩා පෘථිවියේ ජීවත් වන ‘මනුෂ්යයන්’ පමණක්ම වන බැවිනි.
වෛරයෙන් වෛරය නොසන්සිඳෙන බවත්, ලෝකය දිනිය හැක්කේ ආදරයෙන් සහ සහකම්පනයෙන් පමණක් බවත් ඉතිහාසය අපට උගන්වා ඇත. දේශපාලන බල අරගල හමුවේ තැලී පොඩි වී යන ඒ අහිංසක මිනිස් ජීවිත වෙනුවෙන් අපට කළ හැකි උදාරම මෙහෙවර වන්නේ ‘සාමය’ වෙනුවෙන් ප්රාර්ථනා කිරීමයි.
නැවතත් බියෙන් තොරව හිරු උදාවන දවසක්, දරුවන්ගේ සිනහවෙන් පිරුණු වීදි සහ මරණයේ බිය නැති රාත්රීන් ඉරානයටත්, ඊශ්රායලයටත් පමණක් නොව මුළු මහත් ලෝකයටම උදා වේවා!
